Email

info@ckjvn.vn

Điện thoại

(+84) 24 3762 4555

Địa chỉ

Tầng 6 tòa nhà TID - số 4 Liễu Giai Ba Đình - Hà Nội

KHÓ CÓ THỂ KIỂM TRA ĐƯỢC CẦU BÊ TÔNG

Kiến trúc sư Richard Dietrich khi trả lời phỏng vấn của Đài phát thanh Đức (Dlf ) cho rằng đối […]
hieu-dh05
5 Tháng Năm, 2022

Kiến trúc sư Richard Dietrich khi trả lời phỏng vấn của Đài phát thanh Đức (Dlf ) cho rằng đối với người kỹ sư, việc xây dựng cầu đòi kỷ luật tối cao. Bản thân ông đã xây dựng rất nhiều cây cầu và nói rằng thật vô lý khi sử dụng một vật liệu nặng như bê tông để làm cầu. Những cây cầu thép từ thế kỷ 19 vẫn được bảo tồn cho đến ngày nay.

(Richard Dietrich trả lời phỏng vấn của Katja Lückert | 16/08/2018)

Katja Lückert: Những cây cầu kết nối những nơi dường như không tưởng, đôi khi ở những địa điểm rất oái oăm như cầu vượt biển Öresund Sound hoặc cầu Cổng Vàng bắc qua vịnh San Francisco. Khi mà một cây cầu được xây dựng ở một nơi nào đó, thì giao thương và thay đổi có thể bắt đầu ở nhiều nơi khác nhau trên thế giới. Ví dụ như ở Thụy Sĩ, những ngôi làng miền núi cuối cùng đã được kết nối với nhau bằng một cây cầu. Các trận chiến diễn ra trên những cây cầu, và những trận chiến thường mang tên những cây cầu cho đến ngày nay.

Thưa ông Richard Dietrich, ông là một kiến ​​trúc sư, ông đã tự mình xây rất nhiều cây cầu – trước khi chúng ta nói đến chủ đề bê tông và vừa rồi là thảm kịch ở Genoa (43 người chết ở Genoa, nước Ý, vào14/8/2018 khi cây cầu Morandi trên đường cao tốc sụp đổ. ND) – tôi muốn hỏi ông với tư cách là tác giả của cuốn sách có tựa đề “Những cây cầu mê hoặc”:  Điều gì khiến chúng ta bị cuốn hút đến vậy?

Richard Dietrich: Đúng vậy, tôi muốn nói rằng, về nguyên tắc, những cây cầu là những công trình biểu tượng, chúng có nhiều ý nghĩa biểu tượng. Nó cũng luôn được sử dụng trong ngôn ngữ chung dù để xây dựng một cây cầu hoặc bất kể một công trình xây dựng nào đó. Về phương diện này, thật không may, trong quá khứ gần đây người ta đã không quan niệm như vậy. Cây cầu đã từng được xem như là một công trình chỉ cần đảm bảo chức năng khai thác, và chúng được thiết kế vô tâm, vô hồn

Lückert: Nếu nhìn lại lịch sử của những cây cầu và những vụ sập cầu, phải nhận ra rằng trong lịch sử, những vụ sập cầu như vậy ngày càng hiếm hơn, trong khi vào cuối thế kỷ 19 ở Mỹ, trung bình cứ 2 tuần có một cây cầu đường sắt bị sập, điều này có thể tìm thấy trên Bách khoa toàn thư trực tuyến Wikipedia. Hãy gác hành động quân sự sang một bên, theo ông những nguyên nhân sập cầu phổ biến nhất là gì?

Dietrich: Lý do chính là những thiết kế của chúng bị lỗi. Nếu chúng không được thực hiện một cách chính xác, thì nguy cơ chúng sụp đổ tất nhiên là tương đối cao. Vâng, đó là một tác phẩm nghệ thuật, còn các kỹ sư cũng khẳng định rằng đó là kỷ luật tối cao. Có một loạt các quy định về mọi thứ phải được tuân thủ để làm cho công trình được ổn định. Vẻ đẹp của công trình chính vì vậy vẫn được xem chỉ là thứ yếu.

Cầu bê tông và cầu thép

Lückert: Những cây cầu đã được xây dựng cách đây 2.000 năm bằng đá hoặc gỗ, sau đó là bê tông cốt thép và cuối cùng là bê tông dự ứng lực. Ông đã tham gia xây dựng cầu hơn 40 năm và đã viết hai năm trước rằng bê tông không phải là vật liệu để xây dựng cầu. Tại sao lại không?

Dietrich: Về nguyên tắc, thật vô lý khi một vật liệu nặng như bê tông được sử dụng để làm kết cấu nhịp cầu. Vì vậy, tôi chỉ cần một lượng thép nhất định để giữ cho nó tồn tại lâu dài, ngoài yêu cầu về  chức năng hoặc đáp ứng tải trọng giao thông. Kết cấu nhịp bằng bê tông là phản trực giác. Hơn nữa, việc dùng bê tông là do tại một thời điểm nào đó, ngành công nghiệp bê tông cho rằng nếu có thể, mọi thứ trong ngành xây dựng ngày nay đều được làm bằng bê tông. Điều này tất nhiên là vì lý do kinh doanh, không hẳn vì bê tông là vật liệu tốt nhất.

Như bà vừa đề cập, nếu người ta thiết kế bằng thép, thì họ có những ví dụ từ thế kỷ 19, khi xây dựng cầu ở thời kỳ hoàng kim. Cầu thép có ưu điểm là được xây dựng chính xác, hiệu quả, thực sự cân bằng hoàn hảo về chức năng của chúng và vẫn có thể sửa chữa được nếu bị hư hỏng ở bất cứ đâu. Thế nhưng, điều đó thực sự không khả thi với bê tông, nếu bị hư hỏng thì chỉ có cách là đập bỏ.

“Về cơ bản là một kết cấu khập khiễng, đáng ngờ

Lückert: Ông viết là có khoảng 120.000 cây cầu đường bộ ở Đức, khoảng 13% trong số đó bị hư hỏng nặng. Liệu những công trình ở châu Âu thực sự đều có cùng tuổi và liệu chúng ta có phải đối mặt với những thảm họa giống như thảm họa đã xảy ra ở Genoa không?

Dietrich: Vâng, điều đó có thể xảy ra. Dù rằng ở Đức, trong khả năng có thể, các cây cầu được kiểm tra rất kỹ càng, bởi đối với cầu bê tông, hoặc đặc biệt là cầu bê tông dự ứng lực thì khó có thể kiểm tra được vì không thể nhìn vào bê tông. Người ta có những phương pháp như siêu âm hoặc những phương pháp tương tự, nhưng không có phương pháp nào thực sự hiệu quả. Vì vậy, những gì người ta làm hôm nay thường chỉ là quan sát xem cây cầu có vết nứt ở đâu, vết nứt sâu đến đâu hoặc cốt thép có bong ra không, hoặc quan sát xem cây cầu có bị võng xuống chỗ nào không. Điều này sau đó được xác định với cái gọi là quan trắc chẩn đoán cầu, và người ta nói, phải có chỗ nào đó bị hỏng, và sau đó cây cầu thường bị đóng lại không cho lưu thông nữa.

Chú thích: Richard Johann Dietrich (1938 – 2019), Kiến trúc sư, Kỹ sư xây dựng người Đức. Những cây cầu do ông xây dựng đặc biệt nổi tiếng, ví dụ như cầu Thalkirchen được sách kỷ lục Guinness ghi vào năm 1994 là cây cầu gỗ dài nhất thế giới. Ông từng giảng dạy tại nhiều trường đại học khác nhau ở Đức, Hoa Kỳ, Canada, Nhật Bản và Hàn Quốc (ND).

Xin được cảm ơn PGS.TS Tống Trần Tùng đã có những chia sẻ rất hay và bổ ích.